Het verval van links

Erwin Lamme - Linkse politiek stond vroeger altijd voor progressieve politiek. Linkse mensen waren altijd meer dan rechtse mensen allergisch voor armoede, milieuvervuiling, religie, ongelijkheid en sociaal onrecht. Links zette zich af tegen de conservatieve status quo van rechts. Dit resulteerde in een politiek van goede sociale voorzieningen, verheffing, milieubescherming, secularisme en opkomen voor sociaal zwakkeren zoals vluchtelingen. Zowel intellectuelen als lageropgeleiden voelden zich thuis bij links.

Maar nu al deze doelen grotendeels zijn bereikt, lijkt linkse politiek een beetje uitgeblust. Het is opvallend dat tegenwoordig zowel rechtse politici als rechtse media veel progressiever en uitdagender zijn dan linkse politici en media. Progressief-rechts is uitgesproken pro Europa, voor meer economische groei en werkgelegenheid door verstandige hervormingen, voor verstandige verduurzaming via kernenergie en duurzame energie, voor een betaalbare overheid en voor een gezonde vorm van individualisme.

Links daarentegen is tamelijk conservatief tegenwoordig. Vroeger stond links voor verheffing maar de SP doet sinds haar oprichting niets anders dan mensen in de put praten (Nederland wordt afgebroken!). Verder is links vaak tegen hervormen, voor bescherming van de islam, voor behoud van de huidige status quo en links praat bovendien kiezers naar de mond. Van de aloude verheffing is weinig meer over. Links is conservatief, zuur en humorloos geworden. Het gevolg is dat alle intellectuelen zijn gevlucht naar D66 en VVD en de laagopgeleide kiezers laten de politiek tegenwoordig links liggen of stemmen PVV.

Het wordt dus tijd dat links zich opnieuw uitvindt. Mijns inziens zijn hiervoor genoeg kansen. Ten eerste zouden linkse mensen razend moeten zijn dat de Aarde aan het einde van deze eeuw naar schatting 3 graden warmer is, met alle mogelijke gevolgen van dien voor mens, dier en natuur. Links moet zich radicaal inzetten tegen klimaatopwarming.

Ten tweede moet links zich radicaal inzetten voor lageropgeleiden. We leven tegenwoordig in een complexe tijd waarin intellectuelen en vermogenden zichzelf kunnen redden, maar de lageropgeleiden zitten enorm in de verdrukking door automatisering, privatisering, veel concurrentie en globalisering. Links moet zich expliciet inzetten voor de lageropgeleiden door overheidsbanen te scheppen met goede arbeidsvoorwaarden. Dan denk ik aan functies bij gemeenten, in het onderwijs en in de zorg. Dit kan betaald worden door de AOW inkomensafhankelijk te maken en dus te besparen op sociale zekerheid en door te bezuinigen op de overhead in de publieke sector.

Ten derde moet links weer ouderwets heilige huisjes omverschoppen. Dat betekent mijns inziens een zeer kritische houding tegenover de islam en religies in het algemeen. Links moet streven naar een Verlichte islam van gelijkheid van man en vrouw, gelijkheid van homo en hetero en tegen besnijdenis van jonge kinderen. Er zijn meer heilige huisjes. Links moet zich zeer kritisch opstellen tegenover Israël dat al ruim 10 jaar een fout beleid voert. Links moet zich zeer kritisch opstellen tegenover corruptie in ontwikkelingslanden. En links moet stoppen met neuzelen over een onschuldige kindervriend als Zwarte Piet.

Maar tegelijk moet links ook staan voor de multiculturele samenleving. Een land van vrije individuen is per definitie multicultureel aangezien iedereen zijn eigen keuzes maakt en zichzelf kan zijn. Links moet daarom expliciet opkomen voor de multiculturele samenleving. Wie uit zichzelf een boerka wil dragen moet dat zelf weten. Wie over straat wil als de Paus mag dat ook zelf weten.

Links moet ook staan voor een sterk Europa om banken en grote bedrijven in het gareel te houden. Links mag niet toestaan dat de bankensector wederom de economie en politiek in problemen brengt. En verder moet de jaarlijkse 1 biljoen aan belastingontwijking door multinationals worden tegengegaan in Europa.

Links zou ook moeten staan voor een krachtige internationale gemeenschap door de VN radicaal te hervormen. De veto's moeten verdwijnen. De internationale gemeenschap moet de landen en leden van de Veiligheidsraad kunnen kiezen. Verder moet er een gekozen milieuraad komen die zich ontfermt over dier, natuur en klimaat. Het internet biedt kansen om makkelijk elektronisch te stemmen.

En tot slot moet links staan voor een basisinkomen, om te beginnen voor werklozen en gehandicapten. Zodoende kunnen mensen aan de onderkant makkelijker bijverdienen waardoor de armoede wordt tegengegaan. Een ander groot voordeel van een basisinkomen is dat je enorm kunt besparen op de bureaucratie.

Dit basisinkomen kan betaald worden door te streven naar een hogere economische groei en dus meer inkomsten voor de staat. Links moet radicaal streven naar een optimaal ondernemings-klimaat zodat bedrijven en ZZP'ers makkelijker winstgevend kunnen worden. Dit is goed voor de economie. Ook robotisering biedt kansen: indien bedrijven kunnen besparen op personeel dan worden zij winstgevender wat de economische groei en de inkomsten van de staat ten goede komt. Dit moet vervolgens weer ten goede komen aan de onderkant van de samenleving via een basisinkomen voor werklozen.